พ.ร.บ.วิสาหกิจชุมชน... เอื้ออาทรมาตรการดึงคนชายขอบเข้าสู่ระบบ

      ทิ้งทวนปีวอกกันด้วยเรื่อง "พระราชบัญญัติวิสาหกิจชุมชน" ที่ได้ประกาศใช้ไปแล้วเมื่อไม่กี่วันมานี้ ร่างฯฉบับนี้เกิดขึ้นด้วยรัฐบาล เห็นว่ามีกลุ่มคน ที่ยังไม่พร้อมแข่งขัน สมควรได้รับการส่งเสริม ในด้านต่างๆ เพื่อให้พึ่งพาตนเองได้ และพัฒนาเศรษฐกิจชุมชน ให้มีความเข้มแข็ง พร้อมที่จะแข่งขันในอนาคต

     เนื่องจากเป็น พ.ร.บ.ที่มีผลกระทบต่อประชาชนโดยตรง โดยเฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มเกษตรกรในระดับรากแก้ว ที่กระจัดกระจายอยู่ทั่วทุกภูมิภาคของประเทศ ดังนั้นเพื่อให้คนไทยเตรียมพร้อมรับ ความเปลี่ยนแปลงในอนาคต หน้าเกษตรไทยรัฐ จึงถือโอกาสหยิบยกเรื่องนี้มานำเสนอกัน...

     ความจริงเรื่อง "พ.ร.บ.วิสาหกิจชุมชน" กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้ร่างเสนอคณะรัฐมนตรีและ ครม.มีมติอนุมัติ ในหลักการมาตั้งแต่ปี พ.ศ.2544 ซึ่งในระหว่างที่รอนำเสนอ สภาผู้แทนราษฎรอยู่นั้น ก็ไม่ได้มอบหมายแน่ชัดว่า จะให้หน่วยงานใดเป็นผู้ดูแล...  

                

     นายจักรี สุจริตธรรม ผอ.สำนักพัฒนาธุรกิจสหกรณ์ กรมส่งเสริมสหกรณ์ ผู้ที่จับงานวิสาหกิจชุมชนในตอนเริ่มแรก กล่าวว่า พ.ร.บ.ฉบับนี้เป็นกฎหมาย ที่มีผลต่อกลุ่มมวลชนมหาศาล จะเน้นกลุ่มเอื้ออาทรกันมากกว่าเงิน จึงไม่อยากให้เกิดความแตกแยกภายหลังการประกาศใช้ ซึ่งเรื่องนี้กระทรวงเกษตรฯเป็นห่วงมาก ดังนั้น ในปี2546 จึงได้ให้เงินกรมส่งเสริมสหกรณ์มาก้อนหนึ่งเพื่อไปเตรียมความพร้อมชุมชน เป็นเงินกู้ปลอดดอกเบี้ย จำนวน 117.114 ล้านบาท ดำเนินการส่งเสริมการรวมกลุ่ม แนะนำจัดทำแผน ถ่ายทอดเทคโนโลยีการบริหาร ส่งเสริมสนับสนุนการดำเนินงานในรูปของวิสาหกิจชุมชน

                 
      ผลดำเนินงานในปี2546 ได้เกิดกลุ่มวิสาหกิจชุมชน 107 ตำบล ใน75 จังหวัด ประกอบด้วยโครงการต่างๆ 265 โครงการ มีวิสาหกิจชุมชน ที่ดำเนินธุรกิจแล้ว 195 โครงการ ในปี2547 ไม่มีงบสนับสนุนเหมือนปี2546 วิสาหกิจชุมชนหาทุนเอง มีวิสาหกิจชุมชนเข้าสู่แหล่งทุนได้ 387 ตำบล 402 โครงการ ที่เหลืออยู่ระหว่างประสานกับแหล่งทุน สำหรับปี2548 ซึ่งไม่มีงบสนับสนุนเช่นกัน มีเป้าหมายดำเนินการในตำบลไม่ซ้ำซ้อนกับปี2546 และปี2547 อีก 1,000 ตำบล ใน 75 จังหวัด

     อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันกระทรวงเกษตรฯ ได้มอบให้ กรมส่งเสริมการเกษตร เป็นแกนกลางในการดำเนินการ โดยอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตรทำหน้าที่ เป็นเลขานุการคณะกรรมการส่งเสริมวิสาหกิจชุมชนระดับชาติ มีนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน และเกษตรจังหวัดเป็นเลขานุการคณะกรรมการส่งเสริมวิสาหกิจชุมชนระดับจังหวัด คณะกรรมการส่งเสริมวิสาหกิจชุมชนทำหน้าที่พัฒนา กำกับนโยบายและการปฏิบัติตามนโยบาย รวมทั้งให้รองรับสถานภาพวิสาหกิจชุมชนและเครือข่าย

     การดำเนินงาน กรมส่งเสริมการเกษตร ทำหน้าที่เป็นเจ้าภาพ ในการรับจดทะเบียนวิสาหกิจชุมชน ซึ่งจะเป็นนิติบุคคลก็ได้ หรือไม่เป็นนิติบุคคลก็ได้ ซึ่งเพิ่งจะมีการทำประชาพิจารณ์ ร่างยุทธศาสตร์ การส่งเสริมวิสาหกิจชุมชนไป เมื่อไม่นานมานี้ นายโอฬาร พิทักษ์ ผอ.กองวิจัย และพัฒนางานส่งเสริมการเกษตร กรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวว่า พ.ร.บ.ฉบับนี้ไม่ได้บังคับ แต่ผู้ที่จดทะเบียนเป็นวิสาหกิจชุมชน จะมีสิทธิขอรับการส่งเสริมในเรื่องต่างๆ โดยเฉพาะเรื่องเงินทุน ซึ่งกรมฯจะทำหน้าที่รับรองสถานภาพ ให้วิสาหกิจชุมชนนั้นๆ

     จึงมีการตั้งข้อสังเกตว่า หากกลุ่มเกษตรกรที่อยากประกอบการแต่ไม่เข้าสู่ระบบ กลุ่มเหล่านั้นจะถูกทอดทิ้งเป็นคนชั้นสองของประเทศหรือไม่ ยังไม่มีคำตอบที่แน่ชัด!!!

     อนาคตวิสาหกิจชุมชนจะเป็นอย่างไร ยั่งยืนหรือไม่ ปัจจัยสำคัญนอกจากอยู่ที่ความเข้มแข็งของกลุ่มแล้ว อีกส่วนก็อยู่ที่บุคลากรภาครัฐด้วย!!!

     ไชยรัตน์ ส้มฉุน

     เพ็ญธิรัตน์ อัครผลสุวรรณ รวบรวมจาก ไชยรัตน์ ส้มฉุน , "พ.ร.บ.วิสาหกิจชุมชน... เอื้ออาทรมาตรการดึงคนชายขอบเข้าสู่ระบบ,"ไทยรัฐ 22 ธันวาคม 2547


สงวนลิขสิทธิ์ © 2546
ติดต่อเว็บมาสเตอร์ที่
agritech51@doae.go.th โทร./ โทรสาร 0 2579 3852